{"id":147,"date":"2014-08-27T11:42:33","date_gmt":"2014-08-27T09:42:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/?p=147"},"modified":"2020-02-12T15:26:50","modified_gmt":"2020-02-12T14:26:50","slug":"planty-krakowskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/planty-krakowskie","title":{"rendered":"Planty krakowskie"},"content":{"rendered":"<p>Podobno dzi\u0119ki plantom w Krakowie zgubi\u0107 si\u0119 nie mo\u017cna. Zielone tereny okalaj\u0105ce centrum miasta najcz\u0119\u015bciej jednak mijamy bezwiednie, traktuj\u0105c je jako element przestrzeni, kt\u00f3ry by\u0142 i b\u0119dzie. <!--more-->A przecie\u017c krakowskie Plantacje, bo tak kiedy\u015b je nazywano, to dow\u00f3d na to, jak dzi\u0119ki odpowiednim pracom rekultywacyjnym zniszczone, za\u015bmiecone tereny mo\u017cna zamieni\u0107 w wizyt\u00f3wk\u0119 miasta. Niezwyk\u0142\u0105 urod\u0119 plant mo\u017cna podziwia\u0107 r\u00f3wnie\u017c z okien hotelu <a href=\"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/\">Best Western Krak\u00f3w Old Town<\/a>. Tu\u017c przy nim le\u017cy bowiem jeden z 8 ogrod\u00f3w tworz\u0105cych planty: Stradom, ci\u0105gn\u0105cy si\u0119 od ul. Siennej do ul. Stradomia.<\/p>\n<div id=\"attachment_150\" style=\"width: 610px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-150\" class=\"wp-image-150\" src=\"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021.jpg\" alt=\"Wikipedia \/ Grabi \/ CC BY 2.5\" width=\"600\" height=\"400\" srcset=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021.jpg 1600w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021-300x199.jpg 300w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021-1024x682.jpg 1024w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021-250x166.jpg 250w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021-69x45.jpg 69w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Planty_krakowskie_2006-06-09_021-278x185.jpg 278w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-150\" class=\"wp-caption-text\">Wikipedia \/ Grabi \/ CC BY 2.5<\/p><\/div>\n<h2>Aleje, ogrody i architektoniczne zabytki<\/h2>\n<p>Planty otaczaj\u0105 najstarsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Krakowa. Ich powierzchnia wynosi ok. 20 ha, a obw\u00f3d ma ponad 4 km. Najwa\u017cniejsze jednak jest to, \u017ce to projekt unikalny w skali ca\u0142ej Europy. Na ten wyj\u0105tkowy miejski ogr\u00f3d sk\u0142ada si\u0119 8 ogrod\u00f3w oraz alejki spacerowe, w kt\u00f3rych zar\u00f3wno mieszka\u0144cy jak i tury\u015bci tak ch\u0119tnie sp\u0119dzaj\u0105 popo\u0142udnia i odpoczywaj\u0105. Planty to jednak nie tylko wymarzone miejsce dla spacerowicz\u00f3w i os\u00f3b wra\u017cliwych na pi\u0119kno przyrody. Na ich terenie oraz w ich bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie znajduje si\u0119 bowiem wiele architektonicznych pere\u0142ek. W\u015br\u00f3d nich m.in. Wawel, Barbakan, Brama Floria\u0144ska, baszty Pasamonik\u00f3w, Stolarzy i Cie\u015bli, Pa\u0142ac Sztuki, ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Krzy\u017ca. Na plantach stoj\u0105 te\u017c dwie wyj\u0105tkowe rze\u017aby: figura Matki Boskiej \u0141askawej, ufundowana przez matk\u0119 \u017co\u0142nierza, kt\u00f3rego pomy\u0142kowo uznano za zmar\u0142ego oraz po\u015bwi\u0119cona Fryderykowi Chopinowi rze\u017aba przedstawiaj\u0105ca m\u0142oteczki fortepianu. Ca\u0142o\u015bci dope\u0142niaj\u0105 liczne pomniki, kapliczki i fontanny.<\/p>\n<div id=\"attachment_151\" style=\"width: 610px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-151\" class=\"wp-image-151\" src=\"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan.jpg\" alt=\"Barbakan \/ domena publiczna \" width=\"600\" height=\"450\" srcset=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan.jpg 1024w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan-250x187.jpg 250w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan-69x51.jpg 69w, https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/barbakan-278x208.jpg 278w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-151\" class=\"wp-caption-text\">Barbakan \/ domena publiczna<\/p><\/div>\n<h2>Od \u015bmietniska po wizyt\u00f3wk\u0119 miasta<\/h2>\n<p>Planty powsta\u0142y w latach 1822-1830 na miejscu dawnych fortyfikacji miejskich. W XIX wieku mury obronne wraz z basztami, fosami i wa\u0142ami ziemnymi stanowi\u0142y prze\u017cytek i jako konstrukcja ca\u0142kowicie nieprzydatna ulega\u0142y stopniowej degradacji. W pocz\u0105tkach XIX wieku mury zburzono i podj\u0119to decyzj\u0119, by w ich miejscu stworzy\u0107 ogr\u00f3d. Pomys\u0142odawc\u0105 akcji by\u0142 Feliks Radwa\u0144ski, kt\u00f3ry podj\u0105\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zaprojektowania plant. Tereny wyr\u00f3wnano, fosy zasypano, a w kolejnych latach zasadzono drzewa i krzewy, posiano traw\u0119, wyznaczono alejki spacerowe i miejsca zabaw dla dzieci. W miejskim ogrodzie pojawi\u0142y si\u0119 nie tyko rodzime gatunki ro\u015blin, ale te\u017c bardziej egzotyczne drzewa brzoskwiniowe, winoro\u015bla, agawy i palmy. Na prze\u0142omie XIX i XX wieku na terenie plant postawiono kilka pomnik\u00f3w, m.in. Floriana Straszewskiego, Lilli Wenedy, Jadwigi i Jagie\u0142y oraz Artura Grottgera. W kolejnych latach planty rozkwita\u0142y. Ogrodzenie drewniane zamieniono na metalowe, zamontowano o\u015bwietlenie, wybudowano fontann\u0119. Niestety, dzia\u0142ania wojenne prowadzone w latach 1939-1945 doprowadzi\u0142y do zniszczenia ro\u015blinno\u015bci. Co wi\u0119cej, hitlerowcy zrabowali wi\u0119kszo\u015b\u0107 element\u00f3w \u017celaznych znajduj\u0105cych si\u0119 na terenie ogrodu. W okresie komunizmu w tej kwestii niewiele si\u0119 zmieni\u0142o. Dopiero w p\u00f3\u017anych latach 80-tych rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 zakrojony na szerok\u0105 skal\u0119 proces rewitalizacji, maj\u0105cy przywr\u00f3ci\u0107 planty do stanu z okresu ich najwi\u0119kszej \u015bwietno\u015bci. I w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki tym pracom, za kt\u00f3re odpowiada\u0142 prof. Janusz Bogdanowski, dzi\u015b w centrum miasta mo\u017cemy si\u0119 przechadza\u0107 urokliwymi alejkami i siedz\u0105c na \u0142awce, przygl\u0105da\u0107 si\u0119 ogrodom, kt\u00f3re zachwycaj\u0105 swym pi\u0119knem o ka\u017cdej porze roku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Podobno dzi\u0119ki plantom w Krakowie zgubi\u0107 si\u0119 nie mo\u017cna. Zielone tereny okalaj\u0105ce centrum miasta najcz\u0119\u015bciej jednak mijamy bezwiednie, traktuj\u0105c je jako element przestrzeni, kt\u00f3ry by\u0142 i b\u0119dzie.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":150,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-147","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hotele","category-spacerownik"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/147"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=147"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/147\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1832,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/147\/revisions\/1832"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/150"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=147"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=147"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=147"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}