{"id":2107,"date":"2021-07-26T10:25:01","date_gmt":"2021-07-26T08:25:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/?p=2107"},"modified":"2021-07-02T10:29:21","modified_gmt":"2021-07-02T08:29:21","slug":"narodowa-choc-nie-z-nazwy-dzieje-biblioteki-jagiellonskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/narodowa-choc-nie-z-nazwy-dzieje-biblioteki-jagiellonskiej","title":{"rendered":"Narodowa, cho\u0107 nie z nazwy. Dzieje Biblioteki Jagiello\u0144skiej"},"content":{"rendered":"\n<p>Termin Biblioteki Narodowej nieod\u0142\u0105cznie kojarzy si\u0119 z Warszaw\u0105. Pierwsze wielkie zbiory ksi\u0119garskie na polskich ziemiach by\u0142y jednak gromadzone w Krakowie. Biblioteka Jagiello\u0144ska, bo o niej mowa, istnieje od ponad 650 lat. To ona mo\u017ce poszczyci\u0107 si\u0119 najbardziej warto\u015bciowymi zbiorami w kraju i jako jedyna obok warszawskiej ma status narodowej. Co to oznacza, jak biblioteka zmienia\u0142a si\u0119 przez wieki i jakie s\u0105 jej najcenniejsze zbiory?<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Historia pierwszej polskiej biblioteki akademickiej<\/h2>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/edukacja-w-krakowie-uniwersytety-i-szkoly-policealne\"><strong>Uniwersytet w Krakowie<\/strong><\/a>, zwany pocz\u0105tkowo Akademi\u0105 Krakowsk\u0105, powo\u0142ano do \u017cycia w 1364 r. z inicjatywy kr\u00f3la Kazimierza Wielkiego. T\u0119 sam\u0105 dat\u0119 uznaje si\u0119 za pocz\u0105tek dzia\u0142ania biblioteki, w uniwersyteckich murach od pocz\u0105tku gromadzono bowiem kodeksy, druki i r\u0119kopisy. Z czasem zbior\u00f3w przybywa\u0142o, a du\u017ca w tym zas\u0142uga krakowskich profesor\u00f3w, a tak\u017ce absolwent\u00f3w uniwersytetu, kt\u00f3rzy obdarowywali nimi swoj\u0105 Alma Mater.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0142\u00f3wnym miejscem, w kt\u00f3rym przechowywano biblioteczne ksi\u0119gi, by\u0142o Collegium Maius, czyli najstarszy uniwersytecki budynek. Zbiory by\u0142y jednak r\u00f3wnie\u017c rozsiane po innych wydzia\u0142ach &#8211; wszystkie zgromadzono w Collegium Maius dopiero pod koniec XVIII w. W\u00f3wczas te\u017c sta\u0142y si\u0119 publiczn\u0105 bibliotek\u0105. Kolejne reformy w jej dzia\u0142alno\u015bci to XX w. i wzniesienie nowego gmachu bibliotecznego przy al. Adama Mickiewicza. Zbiory przeniesiono tam w 1940 r. Jest ich tak du\u017co, \u017ce budynek trzeba by\u0142o ju\u017c dwukrotnie rozbudowywa\u0107 &#8211; jego obecna kubatura przekracza 145 tys. metr\u00f3w sze\u015bciennych.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Zamierzasz odwiedzi\u0107 Bibliotek\u0119 Jagiello\u0144sk\u0105? Najlepsze miejsce na nocleg to <a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/\">Hotel Best Western Krak\u00f3w<\/a> \u2013 <a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/\">https:\/\/www.bwkrakow.pl<\/a>!<\/h3>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Najcenniejsze zbiory Biblioteki Jagiello\u0144skiej<\/h2>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b w Bibliotece Jagiello\u0144skiej znajduj\u0105 si\u0119 dziesi\u0105tki tysi\u0119cy r\u0119kopis\u00f3w i setki tysi\u0119cy druk\u00f3w. Do najcenniejszych nale\u017c\u0105 zbiory ze \u015bredniowiecza. Znajduje si\u0119 tam mi\u0119dzy innymi najstarszy polski tekst z melodi\u0105, czyli r\u0119kopis \u201cBogurodzicy\u201d. Olbrzymi\u0105 warto\u015b\u0107 ma tak\u017ce r\u0119kopis dzie\u0142a Miko\u0142aja Kopernika \u201cO obrotach sfer niebieskich\u201d, a tak\u017ce \u201cBanderia Prutenorum\u201d Jana D\u0142ugosza, w kt\u00f3rym opisuje chor\u0105gwie krzy\u017cackie zdobyte w wojnach z Zakonem. W zbiorach biblioteki znajduj\u0105 si\u0119 te\u017c r\u0119kopisy Fryderyka Chopina, Stanis\u0142awa Moniuszki czy Stanis\u0142awa Wyspia\u0144skiego.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d druk\u00f3w r\u00f3wnie\u017c wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 pierwsze wydanie dzie\u0142a Kopernika. W bibliotece przechowuje si\u0119 te\u017c traktat Andrzeja Frycza Modrzewskiego \u201cO naprawie Rzeczypospolitej\u201d, jak r\u00f3wnie\u017c najstarszy dokument wydrukowany na ziemiach polskich &#8211; astronomiczny kalendarz \u015bcienny na rok 1474.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Biblioteka Jagiello\u0144ska bibliotek\u0105 narodow\u0105<\/h2>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b Biblioteka Jagiello\u0144ska jest cz\u0119\u015bci\u0105 Narodowego Zasobu Bibliotecznego. To w\u0142a\u015bnie jej zbiory s\u0105 uwa\u017cane za najcenniejsze w Polsce. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie stale powi\u0119kszaj\u0105 si\u0119 dzi\u0119ki datkom, ale tak\u017ce przywilejowi biblioteki narodowej, jaki posiada krakowska instytucja. Oznacza to, \u017ce ka\u017cdy wydawca ma obowi\u0105zek bezp\u0142atnego przekazania jej dw\u00f3ch egzemplarzy ka\u017cdej nowej ksi\u0105\u017cki. Opr\u00f3cz niej takim przywilejem cieszy si\u0119 tylko warszawska Biblioteka Narodowa.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Termin Biblioteki Narodowej nieod\u0142\u0105cznie kojarzy si\u0119 z Warszaw\u0105. Pierwsze wielkie zbiory ksi\u0119garskie na polskich ziemiach by\u0142y jednak gromadzone w Krakowie. Biblioteka Jagiello\u0144ska, bo o niej mowa, istnieje od ponad 650 lat. To ona mo\u017ce poszczyci\u0107 si\u0119 najbardziej warto\u015bciowymi zbiorami w kraju i jako jedyna obok warszawskiej ma status narodowej. Co to oznacza, jak biblioteka zmienia\u0142a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2108,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2107","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hotele"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2107"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2107"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2107\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2109,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2107\/revisions\/2109"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2108"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2107"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2107"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2107"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}