{"id":2122,"date":"2021-08-13T13:33:34","date_gmt":"2021-08-13T11:33:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/?p=2122"},"modified":"2022-03-28T09:51:06","modified_gmt":"2022-03-28T07:51:06","slug":"kwadrat-ktory-wcale-nie-jest-idealny-jak-zmienial-sie-rynek-glowny","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/kwadrat-ktory-wcale-nie-jest-idealny-jak-zmienial-sie-rynek-glowny","title":{"rendered":"Kwadrat, kt\u00f3ry wcale nie jest idealny. Jak zmienia\u0142 si\u0119 Rynek G\u0142\u00f3wny?"},"content":{"rendered":"\n<p>Krak\u00f3w to miasto pe\u0142ne atrakcji i historycznych miejsc. Niemal ka\u017cde dziecko wie, gdzie znajduje si\u0119 <strong><a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/od-czeskiej-rezydencji-po-koszary-jak-zmienialo-sie-przeznaczenie-wzgorza-wawelskiego\">wzg\u00f3rze wawelskie<\/a><\/strong>, zna histori\u0119 o smoku i polskich kr\u00f3lach. W dawnej stolicy kraju nie brakuje tak\u017ce s\u0142ynnych ko\u015bcio\u0142\u00f3w czy miejsc zwi\u0105zanych z wa\u017cnymi postaciami dla polskiej historii. Szczeg\u00f3lny klimat do miasta wprowadzaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c cztery zabytkowe kopce. Sercem Krakowa pozostaje jednak Rynek G\u0142\u00f3wny. Ten plac t\u0119tni \u017cyciem bez wzgl\u0119du na por\u0119 roku i godzin\u0119 &#8211; tak w dzie\u0144, jak i w nocy. Wedle powszechnej wiedzy zosta\u0142 wyznaczony na planie kwadratu, a na jego \u015brodku stoj\u0105 Sukiennice. Czy jednak na pewno krakowski Rynek jest taki, jak na pierwszy rzut oka nam si\u0119 wydaje? I czy zawsze wygl\u0105da\u0142 tak, jak dzisiaj?<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Rynek G\u0142\u00f3wny w Krakowie &#8211; kwadrat nieidealny<\/h2>\n\n\n\n<p>Rynek G\u0142\u00f3wny i Krak\u00f3w to nierozerwalna para, jak Flip i Flap, Tom i Jerry czy Bonnie i Clyde. W rzeczywisto\u015bci jednak Krak\u00f3w przez kilka wiek\u00f3w funkcjonowa\u0142 bez Rynku w obecnym kszta\u0142cie. Ten powsta\u0142 dopiero w drugiej po\u0142owie XIII wieku, gdy ksi\u0105\u017c\u0119 Boles\u0142aw Wstydliwy podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o rozbudowie miasta. Rynek i zwi\u0105zane z nim przywileje dla miasta sta\u0142y si\u0119 motorem nap\u0119dowym rozwoju ksi\u0105\u017c\u0119cego grodu, kt\u00f3ry na kilka wiek\u00f3w sta\u0142 si\u0119 centrum polskiego pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Chcesz jeszcze raz przyjrze\u0107 si\u0119 krakowskiemu Rynkowi? Najlepsze miejsce na nocleg to&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/\">Hotel Best Western Krak\u00f3w<\/a>&nbsp;\u2013&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/\">https:\/\/www.bwkrakow.pl<\/a>!<\/h3>\n\n\n\n<p>Zgodnie z tym, czego uczymy si\u0119 w szko\u0142ach, krakowski Rynek jest najwi\u0119kszym tego typu placem \u015bredniowiecznej Europy i zosta\u0142 wytyczony na planie kwadratu o boku 200 metr\u00f3w. Druga cz\u0119\u015b\u0107 tego zdania nie do ko\u0144ca jest jednak prawd\u0105. Rynek nie jest bowiem idealnym kwadratem &#8211; jego pierzeje maj\u0105 r\u00f3\u017cn\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107. R\u00f3wne 200 metr\u00f3w ma jedynie jego po\u0142udniowy brzeg. Pozosta\u0142e mierz\u0105 odpowiednio 198, 202 i 203 metry. Z matematycznego punktu widzenia kszta\u0142t, kt\u00f3ry tworz\u0105, nie ma wi\u0119c zbyt wiele wsp\u00f3lnego z kwadratem.<\/p>\n\n\n\n<p>Co wi\u0119cej, mimo \u017ce p\u0142yta Rynku wydaje si\u0119 p\u0142aska, tak naprawd\u0119 jest pochy\u0142a. R\u00f3\u017cnica poziom\u00f3w pomi\u0119dzy najwy\u017cszym a najni\u017cszym punktem placu wynosi oko\u0142o dw\u00f3ch metr\u00f3w. Za \u201cszczyt\u201d Rynku uznaje si\u0119 okolice pomniku Adama Mickiewicza.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">W\u0119druj\u0105cy Ko\u015bciuszko, czyli jak zmienia\u0142 si\u0119 krakowski Rynek<\/h2>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b Rynek G\u0142\u00f3wny postrzegamy przede wszystkim jako du\u017cy plac. Na jego p\u0142ycie znajduje si\u0119 kilka budynk\u00f3w &#8211; Sukiennice, wie\u017ca ratuszowa i ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Wojciecha, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 jest pusta i pozwala poczu\u0107 przestrze\u0144. W \u015bredniowieczu by\u0142o jednak zgo\u0142a inaczej. Rynek wytyczony przez ludzi wyznaczonych przez ksi\u0119cia Boles\u0142awa szybko zosta\u0142 bowiem zabudowany. Opr\u00f3cz budynk\u00f3w pozosta\u0142ych do dzi\u015b znajdowa\u0142 si\u0119 na nim ratusz, spichlerz czy miejskie wagi, ale r\u00f3wnie\u017c mn\u00f3stwo kram\u00f3w. W ko\u0144cu Rynek s\u0142u\u017cy\u0142 przede wszystkim do handlowania.<\/p>\n\n\n\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 budynk\u00f3w znikn\u0119\u0142a z placu w XIX wieku, kiedy w\u0142adze Krakowa z rozmachem przyst\u0105pi\u0142y do porz\u0105dkowania miasta. Nie osta\u0142 si\u0119 nawet ratusz. Za najbardziej ruchom\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Rynku niekt\u00f3rzy uznaj\u0105 natomiast\u2026 p\u0142yt\u0119 upami\u0119tniaj\u0105c\u0105 przysi\u0119g\u0119 Tadeusza Ko\u015bciuszki, kt\u00f3ra zapocz\u0105tkowa\u0142a insurekcj\u0119 z 1794 r. Wraz z kolejnymi zmianami nawierzchni Rynku miejsce przysi\u0119gi, a przynajmniej pami\u0105tki po niej, cz\u0119sto si\u0119 bowiem zmienia\u0142o.<\/p>\n\n\n\n<p>W pobli\u017cu Rynku G\u0142\u00f3wnego mo\u017cna znale\u017a\u0107 kilka krakowskich teatr\u00f3w. Przeczytaj o nich wi\u0119cej w kolejnym artykule: <strong><a href=\"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/sztuka-najwyzszych-lotow-wszystkie-teatry-krakowa\">https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/sztuka-najwyzszych-lotow-wszystkie-teatry-krakowa<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w to miasto pe\u0142ne atrakcji i historycznych miejsc. Niemal ka\u017cde dziecko wie, gdzie znajduje si\u0119 wzg\u00f3rze wawelskie, zna histori\u0119 o smoku i polskich kr\u00f3lach. W dawnej stolicy kraju nie brakuje tak\u017ce s\u0142ynnych ko\u015bcio\u0142\u00f3w czy miejsc zwi\u0105zanych z wa\u017cnymi postaciami dla polskiej historii. Szczeg\u00f3lny klimat do miasta wprowadzaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c cztery zabytkowe kopce. Sercem Krakowa pozostaje jednak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2123,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2122","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hotele"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2122"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2122"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2122\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2262,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2122\/revisions\/2262"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2123"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2122"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2122"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2122"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}