{"id":220,"date":"2014-11-17T15:19:38","date_gmt":"2014-11-17T14:19:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/?p=220"},"modified":"2014-11-17T15:19:38","modified_gmt":"2014-11-17T14:19:38","slug":"historia-hejnalu-mariackiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/historia-hejnalu-mariackiego","title":{"rendered":"Historia hejna\u0142u mariackiego"},"content":{"rendered":"

Hejna\u0142 mariacki to jeden z symboli Krakowa i wa\u017cna cz\u0119\u015b\u0107 historii miasta. Ka\u017cdego dnia co godzin\u0119 rozbrzmiewa z ko\u015bcielnej wie\u017cy, a w samo po\u0142udnie jest nadawany w Programie I Polskiego Radia. Dlaczego w pewnym momencie si\u0119 urywa? O tym opowiada jedna z najs\u0142ynniejszych legend.<\/p>\n

Historia owiana tajemnic\u0105<\/h2>\n

Historycznie powstanie hejna\u0142u datuje si\u0119 na koniec XIV wieku, w ka\u017cdym razie z tego okresu pochodz\u0105 pierwsze kronikarskie zapisy. Niestety, nie m\u00f3wi\u0105 one kto i gdzie stworzy\u0142 melodi\u0119 oraz jaki przy\u015bwieca\u0142 temu cel. Pewne jest za to, \u017ce by\u0142 on grany z wy\u017cszej wie\u017cy ko\u015bcio\u0142a, zwanej hejnalic\u0105, i \u017ce tr\u0119bacz wykonywa\u0142 go dwa razy w ci\u0105gu dnia: o \u015bwicie i o zmroku, co stanowi\u0142o znak do otwarcia i zamkni\u0119cia bram. Hejna\u0142 pe\u0142ni\u0142 r\u00f3wnie\u017c inne funkcje: informowa\u0142 o po\u017carze lub zbli\u017caj\u0105cym si\u0119 do bram wrogu.<\/p>\n

Obecnie hejna\u0142 grany jest z wie\u017cy co godzin\u0119, a jego melodia rozbrzmiewa na cztery strony \u015bwiata. Nie bez powodu. Ka\u017cdy z kierunk\u00f3w ma bowiem swoje znaczenie: po\u0142udnie to ho\u0142d dla kr\u00f3la, zach\u00f3d \u2013 dla burmistrza, p\u00f3\u0142noc \u2013 dla go\u015bci, a wsch\u00f3d niegdy\u015b dla kupc\u00f3w, a obecnie dla komendanta stra\u017cy. Dy\u017cur na wie\u017cy, kt\u00f3ry trwa 24 godziny, pe\u0142ni r\u00f3wnocze\u015bnie dw\u00f3ch stra\u017cnik\u00f3w, a zatem \u2013 jak mo\u017cna policzy\u0107 \u2013 ka\u017cdy z nich w ci\u0105gu doby gra hejna\u0142 48 razy.<\/p>\n

Od 1927 roku hejna\u0142 jest grany r\u00f3wnie\u017c w samo po\u0142udnie w Programie I Polskiego Radia, dzi\u0119ki czemu mog\u0105 go us\u0142ysze\u0107 nie tylko krakowianie, ale te\u017c mieszka\u0144cy ca\u0142ej Polski oraz innych kraj\u00f3w.<\/p>\n

\"krakow-257894_640\"<\/a>

Pixabay\/Sharonang\/CCO<\/p><\/div>\n

Tatarski najazd i urwany hejna\u0142<\/h2>\n

Ka\u017cdy, kto pierwszy raz s\u0142yszy hejna\u0142, zastanawia si\u0119 nad jednym \u2013 dlaczego melodia nagle si\u0119 urywa? Wyja\u015bnienia mo\u017cna szuka\u0107 w legendach. Jedna z nich opowiada o naje\u017adzie tatarskim (najprawdopodobniej tym z 1241 roku) oraz stra\u017cniku, kt\u00f3ry zaalarmowa\u0142 miasto. Gdy tylko stoj\u0105cy na wie\u017cy tr\u0119bacz dostrzeg\u0142 zbli\u017caj\u0105ce si\u0119 wojska nieprzyjaciela, natychmiast rozpocz\u0105\u0142 granie hejna\u0142u. Dzi\u0119ki temu nie\u015bwiadomi niczego krakowianie zd\u0105\u017cyli zamkn\u0105\u0107 bramy i przygotowa\u0107 si\u0119 do obrony. Kiedy tatarzy zrozumieli, kto ostrzeg\u0142 mieszka\u0144c\u00f3w, wypu\u015bcili deszcz strza\u0142 w stron\u0119 wie\u017cy. Jedna z nich przeszy\u0142a gard\u0142o stra\u017cnika, a grany przez niego hejna\u0142 urwa\u0142 si\u0119 w po\u0142owie tonu. Na pami\u0105tk\u0119 tego wydarzenia melodia rozbrzmiewaj\u0105ca z mariackiej hejnalicy nigdy nie jest grana do ko\u0144ca.<\/p>\n

Hejna\u0142owe ciekawostki<\/h2>\n

Co jeszcze warto wiedzie\u0107 o mariackim hejnale?<\/p>\n

Do wie\u017cy, z kt\u00f3rej grany jest hejna\u0142, prowadzi 239 schod\u00f3w.<\/p>\n

M\u0119\u017cczy\u017ani z krakowskiego rodu Ko\u0142ton\u00f3w od trzech pokole\u0144 graj\u0105 hejna\u0142 z mariackiej wie\u017cy.<\/p>\n

W 2000 roku hejna\u0142 zosta\u0142 bohaterem bicia rekordu Guinnessa. W samo po\u0142udnie 11 czerwca na krakowskim rynku zebra\u0142o si\u0119 2 000 hejnalist\u00f3w, kt\u00f3rzy r\u00f3wnocze\u015bnie zad\u0119li w tr\u0105by. Najstarszy z cz\u0142onk\u00f3w tej ogromnej orkiestry liczy\u0142 79 lat, najm\u0142odszy \u2013 osiem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hejna\u0142 mariacki to jeden z symboli Krakowa i wa\u017cna cz\u0119\u015b\u0107 historii miasta. Ka\u017cdego dnia co godzin\u0119 rozbrzmiewa z ko\u015bcielnej wie\u017cy, a w samo po\u0142udnie jest nadawany w Programie I Polskiego Radia. Dlaczego w pewnym momencie si\u0119 urywa? O tym opowiada jedna z najs\u0142ynniejszych legend.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":221,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-220","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ciekawostki"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/220"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=220"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/220\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":223,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/220\/revisions\/223"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/221"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=220"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}