{"id":993,"date":"2017-05-29T12:57:24","date_gmt":"2017-05-29T10:57:24","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/?p=993"},"modified":"2020-02-12T15:23:19","modified_gmt":"2020-02-12T14:23:19","slug":"krakow-na-malopolskim-szlaku-architektury-drewnianej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/krakow-na-malopolskim-szlaku-architektury-drewnianej","title":{"rendered":"Krak\u00f3w na Ma\u0142opolskim Szlaku Architektury Drewnianej"},"content":{"rendered":"

Ma\u0142opolski Szlak Architektury Drewnianej liczy sobie 253 obiekty, a 5 z nich znajduje si\u0119 na terenie Krakowa. Gdzie znajdziesz zabytki tradycyjnego budownictwa w grodzie Kraka? Jakie historie opowiadaj\u0105 wiekowe drewniane budowle?<\/p>\n

<\/p>\n

Kaplica \u015bw. Ma\u0142gorzaty i \u015bw. Judyty<\/h2>\n

W\u0119dr\u00f3wk\u0119 zaczynamy na zwierzynieckim osiedlu Salwator. Nieopodal klasztoru si\u00f3str norbertanek znajduje si\u0119 niewielka, barokowa \u015bwi\u0105tynia oszalowana pionowymi deskami. To kaplica \u015bw. Ma\u0142gorzaty i \u015bw. Judyty \u2013 budynek wzniesiony pod koniec XVII w. z inicjatywy ksieni Justyny Oraczowskiej, wy\u015bwi\u0119cony przez biskupa Szembeka. \u015awi\u0105tynia pe\u0142ni\u0142a funkcj\u0119 kaplicy cmentarnej. Szczeg\u00f3lnie wiele dusz znalaz\u0142o tu miejsce spoczynku w czasie morowej epidemii w XVIII w.<\/p>\n

Teren obecnej kaplicy s\u0142u\u017cy\u0142 jako miejsce kultu ju\u017c wiele wiek\u00f3w wcze\u015bniej. Jak g\u0142osi legenda, dawni S\u0142owianie oddawali tu cze\u015b\u0107 bogu Po\u015bwistowi. Zwi\u0105zki z poga\u0144skimi wierzeniami odkryto w XIX wieku. Kapliczka zyska\u0142a zwyczajow\u0105 nazw\u0119 \u201eGontyna\u201d (\u0142ac. contina<\/em> \u2013 \u015bwi\u0105tynia S\u0142owian po\u0142abskich). Mieszka\u0144cy Salwatora pami\u0119taj\u0105 o tym do dzi\u015b: miano przetrwa\u0142o jako nazwa jednej z s\u0105siednich ulic. W samej kaplicy nie odprawia si\u0119 obecnie nabo\u017ce\u0144stw. Tury\u015bci mog\u0105 zwiedza\u0107 jej wn\u0119trze w sezonie letnim, od maja do ko\u0144ca wrze\u015bnia.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Kaplica \u015bw. Ma\u0142gorzaty i \u015bw. Judyty z pomnikiem Jana Paw\u0142a II \/fot. Wikimedia<\/p><\/div>\n

Muzeum Budownictwa Drewnianego \u201eSkansen\u201d<\/h2>\n

Skansen w Woli Justowskiej to dzie\u0142o etnografa Seweryna Udzieli. Rekonstrukcja drewnianych budynk\u00f3w rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 tutaj w 1949 roku. Pierwszym obiektem skansenu by\u0142 XVI-wieczny ko\u015bci\u00f3\u0142ek, przeniesiony ze wsi Komorowice \u015al\u0105skie (obecnie dzielnicy Bielska-Bia\u0142ej). W kolejnych latach do\u0142\u0105czy\u0142y do niego dwa budynki z drugiej po\u0142owy XIX wieku: karczma z pasieki ko\u0142o Czernichowa oraz spichlerz dworski z Trzyci\u0105\u017ca. Ich zr\u0119bowe konstrukcje i czterospadowe dachy kryte gontem prezentuj\u0105 charakterystyczne cechy budownictwa tamtych czas\u00f3w.<\/p>\n

Karczma i spichlerz zachowa\u0142y si\u0119 do dzisiaj, jednak ko\u015bci\u00f3\u0142 mo\u017cemy podziwia\u0107 tylko na zdj\u0119ciach. Po przeniesieniu do Skansenu budynek odzyska\u0142 dawn\u0105 \u015bwietno\u015b\u0107: w latach 70. Jerzy Hoffmann nakr\u0119ci\u0142 tu nawet fina\u0142ow\u0105 scen\u0119 \u201ePotopu\u201d. Niestety, ju\u017c po kilku latach \u015bwi\u0105tynia pad\u0142a ofiar\u0105 po\u017caru. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 odbudowany, lecz w 2002 roku nieszcz\u0119\u015bcie powt\u00f3rzy\u0142o si\u0119. Budynek i jego wyposa\u017cenie, w tym zabytkowe organy i dzie\u0142a sztuki, doszcz\u0119tnie sp\u0142on\u0119\u0142y w ogniu. Na miejscu ko\u015bcio\u0142a znajduje si\u0119 obecnie zadaszona krypta, pe\u0142ni\u0105ca funkcj\u0119 ko\u015bcio\u0142a parafialnego.<\/p>\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Jana Chrzciciela w Krakowie-Krzes\u0142awicach<\/h2>\n

Z Woli Justowskiej udajemy si\u0119 do Nowej Huty. W Krzes\u0142awicach wznosi si\u0119 XVII-wieczny ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Jana Chrzciciela, przeniesiony tu z Jawornika ko\u0142o My\u015blenic. Krak\u00f3w da\u0142 \u015bwi\u0105tyni drugie \u017cycie: w latach 80. budynek uleg\u0142 powa\u017cnej dewastacji, a komunistyczni urz\u0119dnicy nie zgodzili si\u0119 na jego odbudow\u0119. Aby uratowa\u0107 ko\u015bci\u00f3\u0142, przeniesiono go do Krzes\u0142awic i poddano renowacji. Inwestycja mia\u0142a zapocz\u0105tkowa\u0107 budow\u0119 ca\u0142ego skansenu. Plan spali\u0142 na panewce – dzi\u015b tury\u015bci zwiedzaj\u0105 wi\u0119c sam ko\u015bci\u00f3\u0142 i zabytkowe elementy wyposa\u017cenia. Jest w\u015br\u00f3d nich z\u0142ocisty o\u0142tarz g\u0142\u00f3wny z XVI-wiecznym, gotyckim krucyfiksem, a tak\u017ce kilkusetletnie polichromie z kompozycj\u0105 S\u0105du Ostatecznego i wizerunkiem \u015bw. Krzysztofa. Wizyta w \u015bwi\u0105tyni jest tak\u017ce dobr\u0105 okazj\u0105, by odwiedzi\u0107 pobliski dworek Jana Matejki.<\/a><\/span><\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>

Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Jana Chrzciciela w krakowskich Krzes\u0142awicach<\/p><\/div>\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 na G\u00f3rce Ko\u015bcielnickiej<\/h2>\n

Kolejny przystanek na krakowskim Szlaku Architektury Drewnianej to G\u00f3rka Ko\u015bcielnicka. Tamtejszy ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny pochodzi z ko\u0144ca XVII w., a wzniesiono go w miejscu poprzedniej, XIII-wiecznej \u015bwi\u0105tyni. Budynek jest pere\u0142k\u0105 p\u00f3\u017anogotyckiej architektury: charakterystyczne dla \u00f3wczesnego stylu s\u0105 mi\u0119dzy innymi kolebkowe sklepienia, spadzisty dach gontowy i przedsionek zwany \u201ebabi\u0144cem\u201d. Wn\u0119trze \u015bwi\u0105tyni kryje w sobie XVII-wieczny obraz Matki Boskiej Anielskiej i trzystuletnie rokokowe o\u0142tarze.<\/p>\n

W s\u0105siedztwie ko\u015bcio\u0142a znajduje si\u0119 niewielki cmentarz. Nieregularnie rozmieszczone mogi\u0142y opowiedz\u0105 Ci kawa\u0142ek polskiej historii: spoczywaj\u0105 tu cz\u0142onkowie rod\u00f3w Wodzickich i Potockich, \u017co\u0142nierze polegli w I wojnie \u015bwiatowej, a tak\u017ce J\u00f3zef Zapalski \u2013 uczestnik powstania listopadowego.<\/p>\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Bart\u0142omieja Aposto\u0142a w Mogile<\/h2>\n

Na ko\u0144cu wycieczki czeka na Ciebie prawdziwy skarb! Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Bart\u0142omieja w Mogile jest jednym z najcenniejszych drewnianych zabytk\u00f3w w Polsce. Co \u015bwiadczy o jego wyj\u0105tkowo\u015bci? Wystarczy spojrze\u0107 na dat\u0119 powstania \u015bwi\u0105tyni \u2013 pierwsza wzmianka na jej temat pochodzi z 1329 roku! Klasztor sta\u0142 si\u0119 domem braci cysters\u00f3w, sprowadzonych do Mogi\u0142y przez biskupa Iwo Odrow\u0105\u017ca. W XV w. \u015bwi\u0105tynia zyska\u0142a prawa ko\u015bcio\u0142a parafialnego i pe\u0142ni\u0142a t\u0119 funkcj\u0119 a\u017c do po\u0142owy XIX w.<\/p>\n

Budynek dwukrotnie ulega\u0142 przebudowie, lecz gotycki uk\u0142ad przestrzenno-konstrukcyjny przetrwa\u0142 bez zmian. W latach 40. XVIII wieku dobudowano jedynie transept i boczne kaplice w celu nadania bryle modnego kszta\u0142tu krzy\u017ca \u0142aci\u0144skiego. Wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a skrywa polichromie z wizerunkami \u015bw. Bernarda z Clairvaux oraz czterech Ewangelist\u00f3w, a tak\u017ce portrety Aposto\u0142\u00f3w i dostojnik\u00f3w zas\u0142u\u017conych dla mogilskiej parafii. Zobaczysz tu tak\u017ce 4 o\u0142tarze z okresu p\u00f3\u017anego baroku i rokoko. Godne uwagi s\u0105 tak\u017ce o\u015bmiog\u0142osowe organy z XVIII w. oraz tr\u00f3jbramna dzwonnica, g\u00f3ruj\u0105ca nad ko\u015bcio\u0142em i jego przyleg\u0142o\u015bciami.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Historia ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Bart\u0142omieja w Mogile si\u0119ga I po\u0142owy XIV wieku \/fot. Wikimedia<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ma\u0142opolski Szlak Architektury Drewnianej liczy sobie 253 obiekty, a 5 z nich znajduje si\u0119 na terenie Krakowa. Gdzie znajdziesz zabytki tradycyjnego budownictwa w grodzie Kraka? Jakie historie opowiadaj\u0105 wiekowe drewniane budowle?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":997,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,9],"tags":[],"class_list":["post-993","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hotele","category-spacerownik"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/993"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=993"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/993\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1821,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/993\/revisions\/1821"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/997"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=993"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=993"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bwkrakow.pl\/nablogu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=993"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}